Republika e Moldavisë ka shënuar një hap të rëndësishëm në reformimin e tregut të gazit, duke hapur plotësisht tregun për konsumatorët e mëdhenj jo-shtëpiakë, të cilët përfaqësojnë rreth 55% të kërkesës totale në vend.
Nga 1 prilli 2026, këta konsumatorë – përfshirë operatorët industrialë, ndërmarrjet e energjisë elektrike dhe të ngrohjes, si dhe bizneset komerciale – janë të detyruar të sigurojnë furnizimin me gaz në kushte të tregut të lirë.
Sipas të dhënave zyrtare, deri më 31 mars 2026, rreth 95% e konsumatorëve të mëdhenj të kualifikuar kishin kaluar tashmë në tregun e lirë, duke përfaqësuar 99% të volumit të gazit në segmentin e liberalizuar. Pjesa e mbetur pritet të rikthehet në treg pas një ndërprerjeje të përkohshme për shkak të konsumit sezonal.
Ky zhvillim është veçanërisht i rëndësishëm për një vend që mbështetet në mënyrë të konsiderueshme në importet e gazit natyror për prodhimin e energjisë elektrike dhe ngrohjes, duke qenë i ekspozuar ndaj rreziqeve nga një furnizues i vetëm. Liberalizimi i tregut të gazit konsiderohet një reformë kyçe për të reduktuar këtë varësi dhe për të përgatitur integrimin në tregun e brendshëm energjetik të Bashkimit Evropian, raporton Energy Monitor.
Drejtori i Sekretariatit të Komunitetit të Energjisë, Artur Lorkowski, theksoi se në një kontekst gjeopolitik të pasigurt, integrimi i tregjeve energjetike mbetet rruga më e qëndrueshme përpara. Sipas tij, ky hap pritet të nxisë investimet, konkurrencën dhe diversifikimin e furnizimit, duke forcuar njëkohësisht sigurinë dhe përballueshmërinë e energjisë.
Hapja e tregut për kategoritë e tjera të konsumatorëve do të vijojë gradualisht. Heqja e çmimeve të rregulluara për konsumatorët e mesëm jo-shtëpiakë pritet të përfundojë deri në prill 2027. Ndërkohë, familjet, bizneset e vogla dhe ofruesit e shërbimeve thelbësore do të kenë ende mundësinë të zgjedhin mes furnizimit me çmime të rregulluara dhe kontratave në tregun e lirë, duke siguruar një tranzicion të kujdesshëm dhe të orientuar drejt konsumatorit.
Procesi i liberalizimit do të mbikëqyret nga rregullatori vendas ANRE, ndërsa Sekretariati i Komunitetit të Energjisë do të vazhdojë të mbështesë zbatimin dhe të monitorojë performancën e tregut, në përputhje me rregullat e Bashkimit Evropian dhe parimet e konkurrencës së lirë.
