Enti Rregullator i Energjisë (ERE) në Shqipëri ka miratuar licencimin e mbi 51 MW kapaciteteve të reja të prodhimit të energjisë elektrike, kryesisht nga centralet fotovoltaike dhe hidrocentralet, duke shënuar një tjetër hap në zgjerimin e investimeve në energjinë e ripërtëritshme. Në të njëjtën kohë, rregullatori ka konfirmuar edhe funksionimin operacional të tregut të Garancive të Origjinës, ku janë realizuar transferimet e para ndërmjet pjesëmarrësve në treg.
Vendimi më i madh i miratuar nga ERE i përket kompanisë GREENSOL sh.p.k., e cila ka marrë licencë 25-vjeçare për ndërtimin dhe operimin e një centrali fotovoltaik me kapacitet 41.29 MW në Bashkinë e Finiqit, në Qarkun e Vlorës.
Ndërkohë, Korporata Elektroenergjetike Shqiptare (KESH) ka nisur procedurën për licencimin e një impianti fotovoltaik me kapacitet 8.25 MW në Digën e Zadejës, pranë HEC-it Vau i Dejës.
Në sektorin e hidroenergjisë, ERE miratoi edhe licencën për hidrocentralin “Vunjolli 1” me kapacitet 1.84 MW, i cili do të ndërtohet në Bashkinë e Matit.
Transferimet e para në tregun e Garancive të Origjinës
Përveç miratimit të kapaciteteve të reja, ERE publikoi edhe raportin për funksionimin e regjistrit elektronik të Garancive të Origjinës (Guarantees of Origin – GO), duke bërë të ditur se tashmë janë realizuar shtatë transferimet e para të këtyre certifikatave ndërmjet subjekteve të tregut.
Garancia e Origjinës është një certifikatë elektronike që dëshmon se 1 MWh energji elektrike është prodhuar nga burime të ripërtëritshme, si energjia diellore, e erës apo hidroenergjia. Kjo nuk nënkupton që energjia fizike transportohet veçmas në rrjet, por shërben si provë që një sasi e caktuar energjie është prodhuar nga burime të pastra.
Këto certifikata mund të blihen ose transferohen nga furnizuesit dhe kompanitë që dëshirojnë të dokumentojnë se energjia që u ofrojnë klientëve ose që konsumojnë vetë është me origjinë të ripërtëritshme. Në këtë mënyrë krijohet një treg shtesë, i cili u jep prodhuesve të energjisë së gjelbër një burim të ri të ardhurash, ndërsa bizneset mund të përmbushin objektivat e tyre për dekarbonizim dhe raportim të qëndrueshmërisë.
Sipas raportit të ERE-së, regjistri shqiptar funksionoi pa probleme teknike gjatë periudhës maj-qershor 2026. Aktualisht janë të regjistruara tetë llogari aktive dhe katër impiante prodhimi, ndërsa janë lëshuar Garanci Origjine për mbi 481 mijë MWh energji elektrike.
Ky zhvillim e afron më tej Shqipërinë me tregun evropian të energjisë, ku Garancitë e Origjinës janë bërë një element i rëndësishëm për tregtimin e energjisë së ripërtëritshme dhe transparencën mbi burimin e saj.
