Maqedonia e Veriut ka vendosur një model të ri për zhvillimin e projekteve të vogla energjetike, duke i dhënë komunave një rol qendror në planifikimin dhe përzgjedhjen e investimeve.
Përmes një rregulloreje të re të publikuar nga Ministria e Energjisë, Minierave dhe Burimeve Minerale, për herë të parë vendoset një sistem i strukturuar për hartimin e planeve komunale energjetike dhe për menaxhimin e projekteve deri në 1 MW. Ky ndryshim i jep fund qasjes ad-hoc dhe synon të krijojë një proces më të rregullt, transparent dhe të parashikueshëm për zhvillimin e kapaciteteve energjetike.
Sipas rregullave të reja, investitorët që planifikojnë të zhvillojnë projekte energjetike të vogla – përfshirë centrale dhe sisteme të magazinimit të energjisë – duhet t’i dorëzojnë iniciativat drejtpërdrejt në komunën përkatëse, jo më vonë se 1 prilli. Më pas, komunat hartojnë planet e tyre energjetike duke u bazuar në kërkesat e pranuara, nevojat lokale dhe mundësitë hapësinore, përcjell Energy Monitor.
Këto plane dorëzohen në ministri deri më 15 maj, ndërsa institucionet qendrore përgatisin planin vjetor të investimeve, duke synuar një shpërndarje më të balancuar të kapaciteteve në nivel kombëtar. Planet komunale publikohen deri më 1 korrik, duke e bërë procesin plotësisht transparent për publikun.
Ky model i ri e pozicionon komunën si filtër dhe partner kyç në zhvillimin e projekteve energjetike, duke siguruar që investimet të reflektojnë nevojat reale të qytetarëve dhe të jenë në përputhje me zhvillimin lokal dhe kapacitetet infrastrukturore.
Në të njëjtën kohë, autoritetet qendrore ruajnë rolin strategjik, duke koordinuar zhvillimin e sektorit dhe duke parandaluar përqendrimin e projekteve në zona të caktuara, njofton Energy Monitor.
Ky ndryshim lidhet drejtpërdrejt edhe me një zhvillim më të gjerë në vend, ku komunat tashmë janë bërë pika kryesore për pranimin dhe shqyrtimin e projekteve të vogla energjetike, përfshirë edhe sistemet baterike për magazinimin e energjisë. Qëllimi është përshpejtimi i procedurave, rritja e transparencës dhe përfshirja më e madhe e komuniteteve lokale në vendimmarrje.
Në një kohë kur vendet e rajonit po përshpejtojnë tranzicionin energjetik, ky model shihet si një hap drejt decentralizimit të vendimmarrjes dhe rritjes së efikasitetit në zhvillimin e projekteve të reja.
Rregullorja e re synon gjithashtu të mbështesë komunat në çdo fazë të procesit – nga inicimi i projekteve deri te hartimi i planeve përfundimtare – përmes një metodologjie të qartë dhe udhëzimeve të standardizuara.
