Biletat e avionit në Evropë mund të shtrenjtohen deri në 20% gjatë vitit 2027, për shkak të rritjes së çmimeve të karburantit dhe tensioneve gjeopolitike në Lindjen e Mesme. Paralajmërimi vjen nga drejtori ekzekutiv i Ryanair, Michael O’Leary, i cili pret presion të shtuar mbi kostot e kompanive ajrore dhe çmimet për udhëtarët.
Gjatë një konference për shtyp në Bruksel më 20 tetor, O’Leary përmendi rritjen e çmimit të karburantit për avionë pas përshkallëzimit të konfliktit mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit, si dhe mbrojtjen e kufizuar të kompanive ajrore ndaj luhatjeve të çmimeve. Sipas tij, edhe falimentimet dhe bashkimet mes operatorëve kanë ndikuar në uljen e kapaciteteve në treg.
Ryanair ka siguruar paraprakisht vetëm 15% të nevojave për karburant për vitin e ardhshëm, me çmim prej 85 dollarësh për fuçi, sipas deklaratave të drejtuesit të kompanisë.
Presioni mbi kostot është reflektuar edhe te operatorët e tjerë. EasyJet ka raportuar një rritje vjetore prej 105 milionë paundësh në shpenzimet për karburant dhe ka reduktuar ofertën për sezonin dimëror me rreth 700 mijë vende, përcjell Energy Monitor.
Nëse çmimet e energjisë mbeten të larta, udhëtarët mund të përballen si me bileta më të shtrenjta, ashtu edhe me më pak mundësi fluturimi. Shoqata Ndërkombëtare e Transportit Ajror (IATA) ka ulur ndërkohë parashikimet për fitimet e industrisë gjatë vitit 2026, duke përmendur rritjen e kostove të energjisë dhe pasigurinë gjeopolitike.
Kriza ka ndikuar edhe në tregtinë ndërkombëtare të karburantit për avionë. Sipas një analize të Reuters, Evropa ka shtuar furnizimet nga tregje më të largëta, përfshirë SHBA-në, Indinë dhe Nigerinë, për të kompensuar një pjesë të furnizimeve nga Gjiri Persik, shkruar Energy Monitor.
Një nga rastet e përmendura është cisterna Nord Ventura, e cila transportoi rreth 300 mijë fuçi karburant për avionë nga Luiziana drejt Melburnit. Sipas të dhënave të Kpler të cituara nga Reuters, kjo rrugë transporti nuk ishte përdorur të paktën që nga viti 2017.
Të dhënat e IATA-s, sipas artikullit burimor, tregojnë se ndërprerjet e furnizimit të lidhura me tensionet në Lindjen e Mesme kanë ulur ofertën globale të naftës bruto me rreth 10 milionë fuçi në ditë, ose afërsisht 13% të kërkesës botërore. Në kulmin e krizës, çmimi i naftës iu afrua 150 dollarëve për fuçi, ndërsa karburanti për avionë kaloi 200 dollarë.
Nëse këto zhvillime vazhdojnë, shtrenjtimi i biletave dhe reduktimi i fluturimeve mund të jenë ndër pasojat kryesore për udhëtarët në vitin 2027.
