Gjatë tetorit, Rusia ka hapur kanale të reja komunikimi me Shtetet e Bashkuara dhe disa vende evropiane, duke ndërthurur interesat në tregtinë e karburanteve dhe infrastrukturën e gazit me përpjekjet për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë. Megjithatë, shtimi i kontakteve diplomatike nuk ka sjellë ende shenja të qarta të një kompromisi për përfundimin e konfliktit.
Administrata e presidentit amerikan Donald Trump ka arritur një marrëveshje për rifillimin e furnizimeve me naftë diesel ruse, ndërsa zyrtarë amerikanë dhe rusë kanë diskutuar mundësinë e përfshirjes së investitorëve amerikanë në gazsjellësit Nord Stream. Në Evropë, ndërkohë, liderët e Finlandës dhe Norvegjisë kanë zhvilluar kontakte të drejtpërdrejta me presidentin rus Vladimir Putin për luftën dhe negociatat e mundshme të paqes.
Marrëveshja për naftën
Një nga zhvillimet kryesore të muajit ishte telefonata mes Trumpit dhe Putinit më 9 tetor, pas së cilës presidenti amerikan njoftoi se Rusia do të rifillonte furnizimet me naftë diesel për tregjet ndërkombëtare, me synimin për të ndihmuar në uljen e çmimeve të karburanteve.
Sipas raportimeve të Reuters, Rusia nisi sërish ngarkimin e diesel-it për eksport pas lehtësimit të pjesshëm të kufizimeve. Një cisternë me rreth 40 mijë tonë karburant u ngarkua në portin rus të Primorskut më 13 tetor dhe u nis drejt Marokut. Trump kishte paralajmëruar gjithashtu dërgesa më të mëdha në javët pasuese.
Marrëveshja nxiti kritika nga Ukraina dhe nga disa politikanë amerikanë, të cilët argumentuan se të ardhurat nga eksportet energjetike mund ta ndihmojnë Moskën të financojë luftën. Për administratën Trump, ndërkaq, shtimi i furnizimeve lidhet edhe me përpjekjet për të frenuar çmimet e karburanteve në SHBA, në prag të zgjedhjeve afatmesme të 3 nëntorit.
Për Kremlinin, rifillimi i tregtisë me SHBA-në ofron mundësi për të zbutur izolimin ekonomik dhe për të zgjeruar bashkëpunimin përtej karburanteve.
Nord Stream dhe mundësia e investimeve amerikane
Një tjetër zhvillim me rëndësi energjetike u raportua më 8 tetor, kur Reuters bëri të ditur se zyrtarë të lartë amerikanë dhe rusë kishin diskutuar mundësinë e përfshirjes së kapitalit amerikan në gazsjellësit Nord Stream, të ndërtuar për të transportuar gaz rus drejt Gjermanisë përmes Detit Baltik.
Sipas burimeve të cituara nga agjencia, në diskutime ishin përfshirë Jared Kushner, i dërguari i Trumpit dhe dhëndri i tij, si dhe Kirill Dmitriev, përfaqësues i Kremlinit për investimet. Ideja do t’u mundësonte investitorëve amerikanë të përfitonin nga furnizimet e mundshme me gaz rus në Evropë, në rast se lufta përfundon dhe kushtet politike e ligjore e lejojnë rifillimin e tyre.
Megjithatë, nuk është bërë e ditur nëse diskutimet kanë avancuar drejt një propozimi konkret. Një zyrtar i Shtëpisë së Bardhë ka deklaruar se nuk kishte pasur bisedime të fundit për Nord Stream dhe se çdo marrëveshje do të kërkonte negociata me institucionet përkatëse amerikane.
Gazsjellësit mbeten nën sanksione amerikane dhe evropiane, ndërsa Gjermania ka gjetur burime alternative të furnizimit pas ndërprerjes së rrjedhave të gazit rus. Për këtë arsye, rikthimi i furnizimeve do të përballej me pengesa të rëndësishme politike dhe ligjore.
