Shqipëria synon që të gjitha automjetet e lehta të reja të prokuruara nga institucionet publike të jenë automjete elektrike ose hibride plug-in, në kuadër të masave për uljen e emetimeve në transport. Objektivi është pjesë e Planit Kombëtar për Energjinë dhe Klimën 2026–2030.
Masa përfshin ministritë, autoritetet e tjera publike dhe njësitë e qeverisjes vendore. Sipas planit, institucionet duhet të përdorin objektiva të përcaktuara për automjetet me lëndë djegëse të pastra në procedurat e prokurimit dhe të përgatiten dokumente standarde që mund të përdoren nga autoritetet publike.
Kriteret për automjetet e lehta janë bërë më të rrepta. Deri në fund të vitit 2025, një automjet mund të klasifikohej si mjet i lehtë me lëndë djegëse të pastër nëse përmbushte kufijtë e përcaktuar për emetimet e CO2, NOx dhe grimcave, njofton Energy Monitor.
Nga 1 janari 2026, kriteri është ndryshuar dhe automjetet e lehta të konsideruara të pastra janë ato me zero shkarkime. Në këtë kategori hyjnë automjetet elektrike, ndërsa objektivi i prokurimit publik përfshin automjetet elektrike dhe hibridet plug-in.
Plani përcakton objektiva edhe për automjetet e rënda. Deri në vitin 2030, synohet që 20% e automjeteve të rënda dhe kamionëve të prokuruar të përdorin lëndë djegëse të pastra, ndërsa për autobusët objektivi është 25%.
Për këto kategori, lista e teknologjive të konsideruara të pastra është më e gjerë dhe përfshin automjetet me bateri elektrike, hidrogjen, hibride plug-in, gaz natyror, biometan, biokarburante dhe lëndë djegëse sintetike e parafinike.
Për zbatimin e masës parashikohet që institucionet publike të mbështeten me dokumente standarde të prokurimit, ndërsa për përgatitjen e dokumenteve dhe trajnimin e stafit është parashikuar edhe asistencë teknike.
Kalimi i flotës publike drejt automjeteve me zero ose më pak emetime synon të nxisë elektrifikimin e transportit dhe të krijojë kërkesë më të madhe për automjete më të pastra.
Plani parashikon gjithashtu rritjen e përdorimit të energjisë së ripërtëritshme në transport deri në vitin 2030, përmes elektrifikimit të transportit rrugor, zgjerimit të infrastrukturës së karikimit për automjetet elektrike, transportit publik elektrik dhe zhvillimit të transportit hekurudhor.
/Energy Monitor
