Bateritë janë jetike për përdorimin efikas të energjisë elektrike nga dielli dhe era. Kapacitetet e baterive ndryshojnë ndjeshëm mes vendeve evropiane, ndërsa disa prej tyre planifikojnë zgjerime të mëdha në projektet e tyre të ardhshme.
Shumica e vendeve synojnë të diversifikojnë burimet e energjisë dhe të ulin varësinë nga lëndët djegëse fosile. Bateritë janë në qendër të këtij tranzicioni drejt energjisë së rinovueshme. Ato përcaktojnë sa energji elektrike mund të ruajë një sistem dhe ta furnizojë më pas në rrjetin energjetik.
Disa vende kanë vënë tashmë në funksion kapacitete të konsiderueshme baterish vitet e fundit, ndërsa shumë të tjera kanë angazhuar investime për zgjerimin e tyre, duke treguar planet e ardhshme të zhvillimit.
Pra, cilat vende kanë kapacitetin më të madh operacional të baterive në Evropë? Dhe kur përfshihen edhe projektet në zhvillim, cilat vende dalin në krye?
Sipas raporteve “European and Türkiye Electricity Review 2026” të Ember, Gjermania kryeson Evropën me 2.8 gigavat (GW) kapacitet operacional baterish, e ndjekur nga Italia me 2 GW.
Një grup i dytë vendesh renditet mes 0.5 GW dhe 1 GW: Irlanda (0.92 GW), Suedia (0.75 GW), Bullgaria (0.56 GW) dhe Franca (0.52 GW).
Rumania (0.49 GW), Belgjika (0.47 GW), Finlanda (0.39 GW), Holanda (0.39 GW) dhe Turqia (0.21 GW) plotësojnë listën me kapacitete nën 0.5 GW.
Asnjë vend nuk i afrohet ambicieve të Turqisë për bateritë
Kur përfshihen projektet në zhvillim, tabloja ndryshon ndjeshëm — dhe Turqia spikat si vendi më ambicioz në Evropë për zgjerimin e kapaciteteve të baterive.
“Project pipeline” llogaritet si shuma e projekteve në ndërtim, të lejuara dhe të shpallura.
Tubacioni i projekteve të Turqisë prej 32.8 GW është më shumë se trefishi i rivalëve më të afërt: Gjermanisë (10.5 GW), Polonisë (10.4 GW) dhe Italisë (10.2 GW).
“Në Turqi, suksesi kryesor i politikës erdhi kur rregullatori hapi kapacitet të pakufizuar të rrjetit për projektet e integruara të energjisë së erës dhe diellit me sisteme ruajtjeje, gjë që solli një valë të madhe interesi nga investitorët,” tha për Euronews Business Ufuk Alparslan, drejtues rajonal në Ember dhe autor i raportit “Türkiye Electricity Review 2026”.
Natyrisht, projektet në plan nuk janë të garantuara — por nëse këto plane investimi realizohen, ato do të përcaktojnë në mënyrë vendimtare kapacitetin total të pritshëm. Kjo do ta bënte Turqinë lider në Evropë me një kapacitet total baterish prej 32.97 GW.
Gjermania (13.26 GW), Italia (12.15 GW) dhe Polonia (10.42 GW) do të pasonin, secila me rreth një të tretën e totalit të Turqisë.
Sipas Ember, Rumania, Spanja, Holanda dhe Belgjika do të shënonin gjithashtu përmirësime të konsiderueshme në kapacitetet e baterive — megjithëse ende modeste krahasuar me katër vendet kryesore.
Arsyet pas zgjerimit të madh
Dr. Beatrice Petrovich, analiste e lartë e energjisë në Ember dhe autore e “European Electricity Review 2026”, theksoi se rënia e çmimeve të baterive po nxit vendosjen e shpejtë të sistemeve të ruajtjes në të gjithë Evropën.
“Kostot e baterive në shkallë rrjeti ranë në një nivel rekord të ulët në vitin 2025, me një rënie prej 45% krahasuar me vitin 2024, duke vazhduar një trend të uljes mesatare prej rreth 20% në vit gjatë dekadës së fundit. Ndërsa ekonomia e baterive përmirësohet, projektet po bëhen gjithnjë e më fitimprurëse edhe pa subvencione,” tha ajo për Euronews Business.
Petrovich shtoi se madhësia e flotave operative dhe atyre të ardhshme të baterive në vendet evropiane varet përfundimisht nga zgjedhjet politike, ndërsa teknologjia dhe aspekti ekonomik tashmë janë kryesisht të konsoliduara.
“Kornizat e qëndrueshme politike çlirojnë potencialin e baterive, sepse krijojnë rrjedha të parashikueshme të të ardhurave që u mundësojnë zhvilluesve të projekteve të tërheqin kapital,” tha ajo.
Petrovich shpjegoi se disa vende të BE-së, përfshirë Bullgarinë, Italinë dhe Spanjën, tashmë tregojnë se si politikat mund të përshpejtojnë vendosjen e baterive.
“Gjermania tregon gjithashtu se si pasiguria politike mund të ngadalësojë progresin. Trajtimi preferencial i propozuar për gazin në tenderët për energji rezervë dhe pasiguria për ndryshimet në tarifat e rrjetit rrezikojnë të minojnë besimin e investitorëve,” shtoi ajo.
Franca mbetet pas në zgjerimin e baterive
Franca do ta dyfishonte më shumë se kapacitetin e saj, duke arritur në 1.12 GW. Megjithatë, kjo do ta linte ende ndër vendet me renditjen më të ulët, e dyta nga fundi mes 16 vendeve në listë.
Energjia bërthamore është qendrore në përzierjen energjetike të Francës, gjë që mund të shpjegojë ambiciet e kufizuara të vendit për bateritë. Ndërsa energjia bërthamore përbën 12% të përzierjes energjetike të BE-së, Franca kryeson bllokun me 40%. Në vitin 2025, energjia bërthamore përbënte 69% të prodhimit të energjisë elektrike të Francës, sipas Ember. /Përshtati nga Euronews, ekofin.al
