Komuniteti i Energjisë do të krijojë një grup rajonal për koordinimin e tregut të naftës, me synim forcimin e paralajmërimit të hershëm dhe koordinimin e reagimit ndaj krizave të furnizimit në Ballkanin Perëndimor dhe vendet e tjera të Evropës Juglindore dhe Lindore.
Krijimi i Grupit të Koordinimit të Naftës u njoftua në Forumin e Naftës të Komunitetit të Energjisë, të mbajtur në Beograd, ku u mblodhën përfaqësues të qeverive, Komisionit Evropian, Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë dhe industrisë së naftës nga rajoni, përcjell Energy Monitor.
Grupi do të përfshijë nëntë palët kontraktuese të Komunitetit të Energjisë nga Ballkani Perëndimor, si dhe Ukrainën, Moldavinë dhe Gjeorgjinë. Ai do të shërbejë si platformë e përhershme për shkëmbimin e të dhënave për ofertën, kërkesën dhe rezervat emergjente të naftës, si dhe për identifikimin e hershëm të rreziqeve për furnizimin.
Rezervat emergjente mbeten një nga sfidat kryesore
Në forum u diskutua për përvojën e vendeve të rajonit gjatë vitit 2026 dhe masat që nevojiten për të reaguar më shpejt ndaj ndërprerjeve të mundshme të furnizimit.
Komuniteti i Energjisë thekson se tregjet e naftës në rajon kanë arritur të ruajnë furnizimin fizik pavarësisht varësisë së lartë nga importet, rritjes së konsumit dhe ekspozimit ndaj rreziqeve globale të furnizimit.
Megjithatë, presioni nga çmimet ndërkombëtare dhe ndërprerjet e mundshme në zinxhirët e furnizimit e bëjnë të nevojshme forcimin e bashkëpunimit rajonal dhe të rezervave emergjente.
Një raport i ri i Komunitetit të Energjisë, i prezantuar në forum, tregon se Serbia, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut kanë tashmë legjislacion për rezervat e naftës dhe kanë krijuar rezerva fizike që aktualisht mbulojnë rreth 45 deri në 50 ditë konsum. Kjo mbetet nën objektivin prej 90 ditësh.
Moldavia ka avancuar me legjislacionin, ndërsa Shqipëria është pranë përfundimit të projektligjit përkatës. Komuniteti i Energjisë u ka bërë thirrje palëve që ende kanë ngecje të krijojnë sa më shpejt bazën ligjore dhe rezervat fizike të nevojshme.
Grupi i ri do të mund të mblidhet rregullisht për të ndjekur zhvillimet në tregun rajonal dhe, në rast të një ndërprerjeje reale ose të afërt të furnizimit, të thirret me afat të shkurtër për të koordinuar reagimin.
Sipas Komunitetit të Energjisë, mekanizmi i ri do të funksionojë në mënyrë të ngjashme me Grupin e Koordinimit të Naftës të Bashkimit Evropian, i cili shërben për koordinimin e vendeve anëtare gjatë zhvillimeve që prekin sigurinë e furnizimit.
