Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH) do të mbështesë Shqipërinë në përgatitjen e ankandit të ri për 300 megavatë (MW) energji diellore të kombinuar me sisteme të ruajtjes së energjisë në bateri (BESS), duke u përqendruar edhe në vlerësimin e gatishmërisë së tregut për zbatimin e kontratave për diferencë (CfD).
Sipas dokumentacionit të publikuar nga BERZH më 5 nëntor 2026, asistenca për Ministrinë e Infrastrukturës dhe Energjisë do të përfshijë hartimin e modelit të ankandit, analizimin e kapaciteteve të disponueshme të rrjetit dhe përshtatjen e kuadrit ligjor për integrimin e sistemeve të ruajtjes së energjisë.
Një prej çështjeve kryesore është përcaktimi i mekanizmit të mbështetjes financiare për projektet e reja. BERZH do të vlerësojë nëse kushtet e tregut shqiptar lejojnë kalimin drejt kontratave CfD, të cilat mundësojnë stabilizimin e të ardhurave të prodhuesve përmes një çmimi të dakorduar, duke kufizuar ekspozimin ndaj luhatjeve të tregut, përcjell Energy Monitor.
Megjithatë, vlerësimi i mëparshëm i përfunduar në fillim të vitit 2026 nga Enti Rregullator i Energjisë (ERE) kishte konstatuar se tregu shqiptar ende nuk ishte mjaftueshëm i maturuar për kalimin nga marrëveshjet tradicionale të blerjes së energjisë (PPA) drejt një mekanizmi të bazuar në CfD. BERZH do të mbështesë një vlerësim të ri të gatishmërisë së tregut.
Kuadri ligjor për bateritë dhe pjesëmarrjen në treg
Një tjetër pjesë e rëndësishme e angazhimit lidhet me plotësimin e legjislacionit dytësor për ruajtjen e energjisë elektrike.
BERZH do të analizojë boshllëqet në kuadrin ekzistues rregullativ dhe do të ndihmojë autoritetet në hartimin e akteve të nevojshme për funksionimin e sistemeve të baterive, përfshirë lidhjen e tyre me rrjetin dhe pjesëmarrjen në tregun e energjisë.
Procesi lidhet edhe me Ligjin e ri për Sektorin e Energjisë Elektrike, nr. 59/2026, të miratuar nga Kuvendi i Shqipërisë në qershor të këtij viti, përmes të cilit janë transpozuar dispozita të rëndësishme të Paketës së Integrimit të Energjisë Elektrike të Bashkimit Evropian.
Përveç përgatitjes së kuadrit rregullativ, asistenca do të përfshijë analizën e projekteve potenciale, kapacitetet e disponueshme të rrjetit dhe nevojat për mbështetje financiare të sistemeve të baterive.
Ankandi i ri pjesë e objektivit prej 600 MW deri në vitin 2027
Ankandi për 300 MW energji diellore me bateri është pjesë e Agjendës së Reformave 2024–2027 të Shqipërisë, e cila parasheh kontraktimin e së paku 600 MW kapacitete të reja të energjisë së ripërtëritshme gjatë kësaj periudhe.
BERZH ka mbështetur deri më tani katër raunde të ankandeve konkurruese në Shqipëri, përmes të cilave janë kontraktuar gjithsej mbi 800 MW kapacitete të energjisë së ripërtëritshme.
Në kuadër të bashkëpunimit të ri, banka do të ofrojë mbështetje teknike, ligjore dhe komerciale gjatë gjithë procesit, nga projektimi i ankandit dhe përgatitja e dokumentacionit deri te përzgjedhja e ofertuesve fitues dhe përmbyllja financiare e projekteve, raporton Energy Monitor.
Kombinimi i parqeve fotovoltaike me bateri synon të adresojë një nga sfidat e zgjerimit të prodhimit diellor: përqendrimin e prodhimit gjatë orëve të ditës dhe nevojën për ta zhvendosur një pjesë të energjisë drejt periudhave kur kërkesa është më e lartë.
Për Shqipërinë, diversifikimi i prodhimit ka rëndësi të veçantë për shkak të mbështetjes së lartë në hidrocentrale dhe ekspozimit të sistemit ndaj ndryshimeve hidrologjike. Integrimi i energjisë diellore me ruajtjen në bateri mund të ndihmojë në menaxhimin e prodhimit dhe rritjen e fleksibilitetit të sistemit elektroenergjetik.
/Energy Monitor
