Energjia diellore dhe ruajtja e energjisë me bateri mbështetën 982 mijë vende pune me orar të plotë në Bashkimin Evropian gjatë vitit 2025, duke e çuar për herë të parë punësimin në këta dy sektorë pranë pragut prej një milion.
Të dhënat vijnë nga raporti i ri “EU Solar Jobs Report 2026” i SolarPower Europe, i cili për herë të parë përfshin edhe një vlerësim të veçantë për vendet e punës të krijuara nga sistemet e ruajtjes së energjisë me bateri. Sektori diellor numëronte 874 mijë vende pune, ndërsa bateritë edhe 108 mijë, përcjell Energy Monitor.
Raporti e vendos kështu energjinë diellore dhe magazinimin e energjisë në mesin e sektorëve të rëndësishëm të punësimit në rrugën e tranzicionit energjetik evropian.
874 mijë vende pune në energjinë diellore
Nga 874 mijë vendet e punës në sektorin diellor, rreth 742 mijë, ose 85%, lidhen me instalimin dhe zhvillimin e kapaciteteve të reja. Operacionet dhe mirëmbajtja përbënin rreth 78 mijë vende pune, ndërsa prodhimi rreth 37 mijë. Pjesa tjetër lidhet me aktivitete të tjera, përfshirë çmontimin dhe riciklimin e impianteve.
Punësimi në sektorin diellor u rrit me vetëm 1% në vitin 2025, një ritëm shumë më i ngadalshëm krahasuar me zgjerimin e shpejtë në treg të kësaj teknologjie. Megjithatë, numri total i të punësuarve mbeti në nivel rekord.
Parqet e mëdha diellore kalojnë instalimet në çati
Një prej ndryshimeve më të rëndësishme të evidentuara nga raporti është zhvendosja e strukturës së punësimit. Për herë të parë që nga fillimi i serisë së raporteve, projektet fotovoltaike në shkallë të gjerë kanë kaluar instalimet në çati për nga numri i vendeve të punës, raporton Energy Monitor.
Projektet utility-scale (apo projektet e mëdha) përbënin 50.2% të vendeve të punës në sektorin diellor në vitin 2025. Ndryshimi pasqyron edhe transformimin e tregut evropian. Ndërsa instalimet në çati kanë qenë tradicionalisht një burim shumë i madh punësimi, zgjerimi i projekteve të mëdha diellore po merr gjithnjë e më shumë peshë.
Në vitin 2025, Bashkimi Evropian shtoi rreth 69 GW kapacitet të ri diellor, ndërsa instalimet e baterive arritën rreth 27 GWh.
Bateritë sjellin për herë të parë mbi 100 mijë vende pune
Përfshirja e baterive në raport tregon se rritja e punësimit nuk po vjen vetëm nga prodhimi dhe instalimi i paneleve fotovoltaike. Sistemet e ruajtjes së energjisë me bateri mbështetën 108 mijë vende pune me orar të plotë në BE gjatë vitit 2025.
Kjo ndodh në një treg që po zgjerohet me shpejtësi. Bateritë po bëhen një pjesë gjithnjë më e rëndësishme e sistemit energjetik, pasi rritja e prodhimit nga dielli dhe era kërkon më shumë fleksibilitet për të balancuar prodhimin dhe konsumin, përcjell Energy Monitor.
Në vitin 2025, kapaciteti i ri i baterive të instaluara në BE arriti rreth 27 GWh, ndërsa sistemet e mëdha të lidhura me rrjetin përbënin 55% të kapacitetit të ri.
Gjermania kryeson, Spanja dhe Italia pas saj
Gjermania vazhdon të jetë tregu më i madh i punësimit në energjinë diellore në BE, me rreth 165 mijë vende pune. Spanja renditet pas saj, ndërsa Italia ka rreth 85 mijë vende pune. Të trija vendet së bashku përbëjnë pothuajse gjysmën e të gjithë fuqisë punëtore të sektorit diellor në Bashkimin Evropian, transmeton Energy Monitor.
Përqendrimi i punësimit pasqyron edhe përqendrimin e tregut evropian diellor, ku një numër i kufizuar tregjesh vazhdojnë të përbëjnë pjesën më të madhe të kapaciteteve dhe instalimeve të reja.
Paradoksi: më shumë panele, por më pak vende pune
Një prej gjetjeve më interesante të raportit është se rritja e kapacitetit diellor nuk do të nënkuptojë domosdoshmërisht rritje të numrit të vendeve të punës.
SolarPower Europe parashikon që punësimi në sektorin diellor të bjerë nga 874 mijë vende pune në vitin 2025 në rreth 766 mijë në vitin 2030. Rënia pritet të jetë kryesisht në aktivitetet e instalimit dhe zhvillimit të projekteve. Sipas raportit, punësimi në këtë segment mund të bjerë me rreth 22%, pasi ritmi i instalimeve stabilizohet dhe produktiviteti rritet. Në të njëjtën kohë, kapaciteti i instaluar diellor në BE pritet të rritet ndjeshëm, nga rreth 411 GW në vitin 2025 në 739 GW në vitin 2030.
Pra, më shumë kapacitete nuk do të kërkojnë domosdoshmërisht proporcionalisht më shumë punëtorë për instalim.
Më shumë vende pune priten në mirëmbajtje dhe riciklim të impianteve diellore
Ndërsa instalimet e reja bëhen më produktive, struktura e punësimit pritet të ndryshojë. Sipas raportit, punësimi në operim dhe mirëmbajtje pritet të rritet nga 78 mijë vende pune në vitin 2025 në 109 mijë deri në vitin 2030.
Edhe prodhimi mund të rritet, nëse realizohen projektet industriale të shpallura, duke arritur rreth 49 mijë vende pune.
Një rritje edhe më e madhe pritet në çmontimin dhe riciklimin e pajisjeve diellore. Ky segment parashikohet të rritet nga rreth 16 mijë vende pune në 2025 në 30 mijë në vitin 2030, pothuajse duke u dyfishuar.
Si rezultat, pjesa e instalimeve në punësimin diellor pritet të bjerë nga 85% në vitin 2025 në 76% në vitin 2030.
Problemi i fuqisë punëtore të kualifikuar
Raporti paralajmëron se zhvillimi i sektorit nuk varet vetëm nga investimet dhe kapacitetet e reja, por edhe nga aftësia e Evropës për të siguruar njerëzit me aftësitë e nevojshme.
SolarPower Europe kërkon ruajtjen e kapaciteteve për trajnimin dhe rekrutimin e punëtorëve, qasje më të mirë të ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme në fondet për aftësim, modernizimin e arsimit dhe aftësimit profesional dhe krijimin e rrugëve më të qarta drejt karrierave në energjinë diellore.
Nevoja nuk kufizohet më vetëm te instaluesit e paneleve. Zgjerimi i sektorit kërkon aftësi në operim dhe mirëmbajtje, prodhim, digjitalizim, rrjete, bateri dhe teknologji të tjera që po lidhen gjithnjë e më shumë me sistemin elektrik.
Një milion vende pune nuk është fundi i historisë
Të dhënat e vitit 2025 e sjellin punësimin e kombinuar në energjinë diellore dhe bateri në 982 mijë vende pune në BE. Por raporti tregon se arritja e pragut prej një milion nuk duhet parë thjesht si një numër në rritje. Struktura e këtyre vendeve të punës po ndryshon.
Evropa po kalon nga një sektor ku pjesa dërrmuese e punësimit lidhet me instalimin e kapaciteteve të reja, drejt një sektori ku do të kenë gjithnjë e më shumë peshë operimi, mirëmbajtja, magazinimi, prodhimi, riciklimi dhe integrimi i teknologjive të reja.
Kështu, sfida e dekadës së ardhshme nuk është vetëm sa panele dhe bateri do të instalohen në Evropë, por edhe nëse kontinenti do të ketë njerëzit me aftësitë e nevojshme për t’i ndërtuar, operuar dhe mirëmbajtur ato.
