Sllovenia ka përfunduar ndërtimin e dy njësive të reja të centralit solar Prapretno, në rajonin e Zasavjes, së bashku me një sistem baterish për ruajtjen e energjisë. Impianti ka hyrë në operim provues dhe, së bashku me fazën e parë të projektit, është aktualisht centrali solar më i madh në operim në vend.
Me përfundimin e Prapretno 2 dhe Prapretno 3, kapaciteti i përgjithshëm i centralit fotovoltaik ka arritur në 9.8 MW. Krahas tij është instaluar edhe një sistem baterish me fuqi 7 MW dhe kapacitet magazinimi prej 14 MWh.
Projekti është zhvilluar në një zonë të ish-industrisë së qymyrit, në tokë të rehabilituar që më parë ishte përdorur nga Termocentrali i Trbovljës për deponimin e hirit. Prapretno filloi me një kapacitet prej 3 MW në vitin 2022, ndërsa përgatitjet për zgjerimin nisën në vitin 2025.
Prapretno 2 dhe Prapretno 3 përbëhen nga 11,200 panele diellore, secili me fuqi prej 600 vatësh. Prodhimi i pritshëm vjetor i energjisë elektrike nga centrali është 9.8 GWh, që sipas Holding Slovenske elektrarne (HSE) është i barasvlershëm me nevojat vjetore të rreth 2,300 familjeve në Slloveni.
“Centrali solar po funksionon pa probleme, ndërsa javën e kaluar testuam edhe kapacitetin e sistemit të baterive. Gradualisht po e sjellim të gjithë sistemin në gjendje të plotë operimi”, tha Nenad Trkulja, menaxher i projektit në HSE.
HSE pret që leja e funksionimit të merret në gjysmën e parë të tetorit. Impianti shtrihet në territorin e komunave Trbovlje dhe Hrastnik.
Investimi në zgjerimin e centralit solar dhe instalimin e sistemit të baterive është mbi 11 milionë euro. Më shumë se 4 milionë euro janë siguruar nga Bashkimi Evropian përmes Fondit të Tranzicionit të Drejtë, i cili mbështet transformimin e rajoneve që tradicionalisht kanë qenë të varura nga qymyri.
Bateria përbëhet nga katër njësi të vendosura në kontejnerë, dy transformatorë dhe dy inverterë. Sistemi mund të rregullojë vazhdimisht fuqinë e tij nga zero deri në 7 MW, duke bërë të mundur kalimin fleksibilisht nga karikimi në shkarkim.
Kjo i mundëson centralit të mos e dërgojë menjëherë në rrjet të gjithë energjinë e prodhuar gjatë orëve me diell. Energjia mund të ruhet në bateri dhe të dërgohet në rrjet më vonë, kur kërkesa ose çmimet e energjisë janë më të larta.
Sipas HSE-së, kjo rrit fleksibilitetin e centralit dhe përmirëson qëndrueshmërinë ekonomike të projektit. Centrali do të operohet në distancë nga qendra e kontrollit të prodhimit të HSE-së në Maribor.
Prapretno është aktualisht centrali solar më i madh në operim në Slloveni, por projekti më i madh solar i planifikuar në vend është centrali lundrues Družmirje, me kapacitet prej 120 MW.
Zgjerimi i Prapretno-s është pjesë e përpjekjeve për të rikthyer përdorimin e zonave të ish-industrisë së qymyrit për projekte të energjisë së ripërtëritshme. HSE ka marrë ndërkohë leje për ndërtimin e një centrali tjetër solar prej 1.4 MW në një ish-deponi komunale të mbetjeve në Zagorje ob Savi.
Në këtë projekt është planifikuar edhe një sistem baterish me fuqi 1.25 MW dhe kapacitet magazinimi prej 5 MWh. Ndërtimi pritet të nisë vitin e ardhshëm, ndërsa edhe ky projekt do të përfitojë nga Fondi i Tranzicionit të Drejtë të BE-së.
