Berat Rukiqi nga Lidhja Demokratike e Kosovës ka deklaruar se çështja e gazit të lëngshëm amerikan (LNG) në rajon është pjesë e një strategjie më të gjerë gjeopolitike amerikane që, sipas tij, ka nisur gjatë administratës së parë Trump.
Në një reagim të gjatë publik, Rukiqi ka argumentuar se kjo politikë është ndërtuar mbi dy shtylla kryesore: largimin nga teknologjitë kineze 5G dhe reduktimin e varësisë nga burimet e energjisë me origjinë ruse ose të ndërlidhura me të.
Sipas tij, në rajonin e Ballkanit kjo qasje është shtrirë përmes përdorimit të Greqisë si nyje kryesore infrastrukturore për importin e LNG-së, me synimin që më pas furnizimi të zgjerohej në vendet e rajonit si Maqedonia e Veriut, Rumania, Bullgaria, Kosova, Mali i Zi dhe Serbia.
Rukiqi thekson se çështja e LNG-së është përfshirë në marrëveshje dhe diskutime ndërkombëtare, përfshirë edhe Marrëveshjen e Washingtonit, si dhe në vizita dhe kontakte të institucioneve financiare amerikane si EXIM Bank dhe Korporata Financiare për Zhvillim (DFC) në rajon, përfshirë Kosovën.
Sipas tij, në takime me këto institucione u është bërë e qartë aktorëve lokalë se bashkëpunimi strategjik me Shtetet e Bashkuara nënkupton edhe distancim nga ndikimi rus në energji dhe nga teknologjitë kineze.
Duke iu referuar përvojës së tij si ish-kryetar i Odës Ekonomike të Kosovës, Rukiqi pretendon se në tetor 2020, gjatë vizitave në SHBA, është diskutuar mundësia e financimit amerikan për infrastrukturë të LNG-së në Kosovë, përfshirë lidhjen me portin e Alexandroupolis në Greqi.
Ai shton se në kuadër të programit MCC Compact ishte paraparë një mbështetje financiare rreth 200 milionë euro për projekte që lidhen me infrastrukturën e gazit dhe energjinë, si pjesë e një pakete më të gjerë investimesh strategjike.
Rukiqi kritikon vendimin e Qeverisë së Kosovës në vitin 2021 për të mos e ndjekur këtë drejtim, duke pretenduar se projekti është refuzuar pa një analizë të thelluar ekonomike apo fizibilitet teknik, dhe se fondet janë orientuar drejt investimeve në bateri dhe zgjidhje të tjera energjetike.
Sipas tij, ky vendim ka ndikuar që Kosova të mos përfshihet në një rrjet më të gjerë rajonal të furnizimit me LNG, në një kohë kur vendet e Evropës Lindore dhe Qendrore po kërkojnë diversifikim të burimeve të energjisë dhe reduktim të varësisë nga Rusia.
Në përfundim, Rukiqi vlerëson se gazi i lëngshëm amerikan duhet të trajtohet si çështje e sigurisë kombëtare dhe si komponent afatgjatë i politikës energjetike të Kosovës, duke sugjeruar që çdo program qeverisës në të ardhmen të përfshijë këtë projekt si prioritet strategjik.
